Microsoft đang chuẩn bị một loạt thay đổi quan trọng cho Windows 11 với mục tiêu giảm mức sử dụng RAM của hệ điều hành. Tại sự kiện Build 2026, hãng xác nhận sẽ tối ưu WinUI, bộ framework giao diện hiện đại được sử dụng trong nhiều ứng dụng và thành phần cốt lõi của Windows 11, nhằm cải thiện hiệu năng tổng thể và mang đến trải nghiệm mượt mà hơn cho người dùng.

Đây được xem là bước đi quan trọng khi Microsoft tiếp tục chuyển nhiều thành phần của Windows 11 sang nền tảng WinUI.

Microsoft thừa nhận WinUI đang tiêu tốn nhiều RAM hơn mong muốn

Theo kỹ sư Chris Anderson thuộc nhóm phát triển Windows UI, Microsoft nhận thấy WinUI cùng các ứng dụng native hiện nay đang sử dụng nhiều bộ nhớ hơn kỳ vọng. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu năng của Windows 11, đặc biệt trên các máy tính có cấu hình thấp hoặc dung lượng RAM hạn chế.

Để giải quyết vấn đề, Microsoft đang tập trung cải thiện ba yếu tố quan trọng gồm hiệu năng, nền tảng cốt lõi và độ ổn định của WinUI. Một trong những thay đổi đáng chú ý là chuyển WinUI sang sử dụng Windows System Compositor, giúp giảm độ trễ khi hiển thị giao diện, tăng tốc độ phản hồi và hạn chế hiện tượng giật lag khi sử dụng hệ điều hành.

Start Menu mới vẫn giữ giao diện quen thuộc nhưng hoạt động nhẹ hơn

Một trong những thành phần được hưởng lợi nhiều nhất từ quá trình tối ưu này là Start Menu của Windows 11.

Hiện nay, khu vực All Apps và Recommended trong Start Menu được xây dựng bằng React Native. Microsoft dự kiến sẽ chuyển hoàn toàn Start Menu sang nền tảng WinUI sau khi framework được tối ưu.

Điều đáng chú ý là giao diện gần như không thay đổi, nhưng Microsoft kỳ vọng Start Menu sẽ phản hồi nhanh hơn, sử dụng ít RAM hơn và hoạt động mượt mà hơn trên cả những thiết bị có cấu hình thấp.

Theo Windows Latest, Microsoft đang thử nghiệm nội bộ nhiều cải tiến liên quan đến quản lý bộ nhớ, hiệu năng và độ ổn định trước khi phát hành rộng rãi. Tuy nhiên, hãng vẫn chưa công bố mức giảm RAM cụ thể mà người dùng có thể nhận được.

WinUI sẽ được bổ sung nhiều thành phần mới

Ngoài việc giảm tiêu thụ bộ nhớ, Microsoft cũng bổ sung thêm nhiều thành phần quan trọng cho WinUI nhằm hỗ trợ các nhà phát triển.

Các điều khiển như DataGrid và Charting sẽ được tích hợp trực tiếp vào framework thay vì phụ thuộc vào thư viện bên ngoài. Điều này giúp việc phát triển ứng dụng doanh nghiệp trở nên đơn giản hơn, đồng thời tạo ra sự thống nhất về giao diện và trải nghiệm trên toàn bộ hệ sinh thái Windows.

Microsoft kỳ vọng khi WinUI ngày càng hoàn thiện, nhiều nhà phát triển sẽ lựa chọn framework này thay vì các nền tảng cũ.

WinUI sẽ trở thành nền tảng cốt lõi của Windows 11

Microsoft cho biết WinUI đang được tích hợp ngày càng sâu vào Windows Shell và sẽ là nền tảng chính cho các trải nghiệm mới của Windows 11.

Theo hãng, nếu bản thân WinUI vẫn hoạt động kém hiệu quả thì toàn bộ hệ điều hành cũng khó có thể cải thiện hiệu năng. Vì vậy, việc tối ưu framework này là điều kiện bắt buộc trước khi triển khai các thay đổi lớn về giao diện trong tương lai.

Bên cạnh đó, Microsoft cũng đang xử lý nhiều lỗi tồn tại như hiện tượng xé hình khi kéo hoặc thay đổi kích thước cửa sổ, giúp trải nghiệm sử dụng trở nên ổn định hơn.

Microsoft cam kết tiếp tục phát triển WinUI lâu dài

Không chỉ cải thiện hiệu năng, Microsoft còn muốn giải quyết những hạn chế khiến nhiều lập trình viên chưa sẵn sàng chuyển sang WinUI.

Theo Chris Anderson, cộng đồng phát triển đã phản ánh nhiều khoảng trống tính năng như thiếu System Tray hoàn chỉnh hoặc các thành phần hiển thị dữ liệu chuyên sâu. Microsoft xác nhận đang xây dựng một danh sách lớn các tính năng cần bổ sung để WinUI đáp ứng tốt hơn nhu cầu phát triển phần mềm thực tế.

Đáng chú ý, Microsoft cũng tuyên bố sẽ không phát triển một framework hoàn toàn mới để thay thế WinUI. Thay vào đó, hãng sẽ tiếp tục đầu tư vào nền tảng hiện tại và thậm chí loại bỏ số phiên bản khỏi tên gọi, chỉ sử dụng đơn giản là WinUI, nhằm thể hiện cam kết phát triển lâu dài và tránh gây phân mảnh hệ sinh thái như trước đây.

Windows 11 hướng tới trải nghiệm nhẹ hơn và ổn định hơn

Việc Microsoft tập trung tối ưu WinUI cho thấy hãng đang ưu tiên cải thiện những vấn đề về hiệu năng mà người dùng Windows 11 phản ánh trong nhiều năm qua. Dù chưa công bố mức giảm RAM cụ thể, các thay đổi về quản lý bộ nhớ, tối ưu Start Menu và nâng cấp framework giao diện hứa hẹn sẽ giúp Windows 11 vận hành mượt mà hơn, đặc biệt trên những máy tính phổ thông hoặc cấu hình tầm trung.

Trong thời gian tới, WinUI nhiều khả năng sẽ tiếp tục trở thành nền tảng giao diện chủ đạo của Windows, đóng vai trò quan trọng trong các bản cập nhật lớn tiếp theo của hệ điều hành.